BRLTTY(1) BRLTTY User's Manual BRLTTY(1)

brltty - دیمن دسترسی‌پذیری به کنسول لینوکس برای نمایشگر بریل

brltty [گزینه ...]

brltty یک پردازه پس‌زمینه (دیمن) است که دسترسی به صفحه کنسول را (در حالت متنی) برای یک فرد نابینا با استفاده از یک نمایشگر بریل با قابلیت تازه‌سازی (refreshable) فراهم می‌کند. این برنامه نمایشگر بریل را راه‌اندازی کرده، و قابلیت‌های کامل مرور صفحه را ارائه می‌دهد. همچنین برخی امکانات گفتاری نیز در آن گنجانده شده است.

گزینه‌ها را می‌توان به روش‌های مختلفی به brltty ارسال کرد. از بیشترین تا کمترین میزان اثرگذاری، این روش‌ها عبارتند از:

1.
گزینه‌های خط فرمان
2.
پارامترهای بوت
3.
متغیرهای محیطی (اگر گزینه -E (--environment-variables) فعال باشد)
4.
فایل پیکربندی
5.
پیش‌فرض‌های توکار

گزینه‌ها به ترتیب از چپ به راست پردازش می‌شوند. اگر گزینه‌ای بیش از یک بار مشخص شود، یا در صورت بروز تداخل، مشخصه سمت راست‌ترین اولویت دارد.

گزینه‌های زیر پشتیبانی می‌شوند:

مسیر جدول مشخصه‌ها (attributes table). مسیرهای نسبی نسبت به دایرکتوری /usr/share/brltty/Attributes سنجیده می‌شوند. پسوند .atb اختیاری است. پیش‌فرض توکار left_right.atb است.
درایور مربوط به نمایشگر بریل (بخش مشخصات درایور را ببینید). پیش‌فرض توکار auto است.
مسیر جدول انقباض‌ها (contraction table). مسیرهای نسبی نسبت به دایرکتوری /usr/share/brltty/Contraction سنجیده می‌شوند. پسوند .ctb اختیاری است.
دستگاهی که نمایشگر بریل به آن متصل است. پیش‌فرض توکار usb:,bluetooth: است.

شکل کلی مشخصه دستگاه بریل به صورت qualifier:data است. برای سازگاری رو به عقب با نسخه‌های پیشین، در صورت حذف qualifier، مقدار serial: فرض می‌شود. انواع دستگاه‌های زیر پشتیبانی می‌شوند:

بلوتوث (Bluetooth)
برای یک دستگاه بلوتوث، bluetooth:address را مشخص کنید. آدرس باید شش عدد هگزادسیمال دو رقمی باشد که با دو نقطه از هم جدا شده‌اند، مانند 01:23:45:67:89:AB.
سریال (Serial)
برای یک دستگاه سریال، serial:device را مشخص کنید. شناسه serial: (برای سازگاری رو به عقب) اختیاری است. اگر یک مسیر نسبی داده شود، نسبت به /dev/ (محل معمول تعریف دستگاه‌ها در یک سیستم شبه‌یونیکس) سنجیده می‌شود. مشخصه‌های دستگاه زیر همگی به دستگاه سریال اصلی در لینوکس اشاره دارند: serial:ttyS0, serial:/dev/ttyS0, ttyS0, /dev/ttyS0.
یو‌اس‌بی (USB)
برای یک دستگاه USB، مقدار usb: را مشخص کنید. دستور brltty اولین دستگاه USB را جستجو می‌کند که با درایور نمایشگر بریل در حال استفاده مطابقت دارد. اگر این ناکافی باشد، مثلاً اگر بیش از یک نمایشگر بریل USB دارید که به درایور یکسانی نیاز دارند، می‌توانید با افزودن شماره سریال نمایشگر به آن، مشخصه دستگاه را دقیق‌تر کنید، مانند usb:12345. نکته: قابلیت «شناسایی بر اساس شماره سریال» برای برخی مدل‌ها کار نمی‌کند زیرا برخی از سازندگان یا توصیف‌کننده شماره سریال USB را اصلاً تنظیم نمی‌کنند یا آن را روی مقداری غیریکتا تنظیم می‌کنند.

می‌توان فهرستی از دستگاه‌های بریل را که با کاما از هم جدا شده‌اند مشخص کرد. در این صورت، تشخیص خودکار روی هر یک از دستگاه‌های فهرست‌شده به ترتیب انجام می‌شود. این ویژگی به‌ویژه زمانی مفید است که نمایشگر بریل دارای بیش از یک رابط باشد، مانند پورت سریال و پورت USB به صورت همزمان.

نوشتن لاگ‌ها در خطای استاندارد به جای لاگ سیستم (مفید برای اشکال‌زدایی).
مسیر فایل پیکربندی. مسیرهای نسبی نسبت به دایرکتوری کاری فعلی سنجیده می‌شوند. پیش‌فرض توکار /etc/brltty.conf است.
چاپ خلاصه‌ای از نحوه استفاده در خط فرمان (تنها گزینه‌های پرکاربرد)، و سپس خروج.
شیء فایل‌سیستمی (مانند FIFO، لوله نام‌گذاری‌شده، سوکت نام‌گذاری‌شده و غیره) که به سایر برنامه‌ها امکان دسترسی به درایور گفتار brltty را برای تبدیل متن به گفتار می‌دهد. این شیء در زمان راه‌اندازی ایجاد شده و هنگام خاتمه برنامه حذف می‌شود. مسیرهای نسبی نسبت به دایرکتوری کاری فعلی سنجیده می‌شوند. پیش‌فرض توکار این است که شیء فایل‌سیستمی ایجاد نشود.
مسیر جدول صفحه‌کلید. مسیرهای نسبی نسبت به دایرکتوری /usr/share/brltty/Keyboard سنجیده می‌شوند. پسوند .ktb اختیاری است.
حداقل سطح اهمیت پیام‌هایی که در لاگ نوشته می‌شوند. هر یک از اعداد زیر، یا اختصاری از نام‌های متناظر آن‌ها را می‌توان مشخص کرد:
0
emergency
1
alert
2
critical
3
error
4
warning
5
notice
6
information
7
debug

پیش‌فرض توکار notice است.

دستگاهی که برای رابط دیجیتالی سازهای موسیقی (MIDI) استفاده می‌شود. برای ALSA به صورت client:port است، که هر یک می‌تواند یک عدد یا زیررشته‌ای حساس به حروف بزرگ و کوچک از نام آن باشد. برای سایر رابط‌ها، مسیر کامل به دستگاه سیستمی مناسب است. پیش‌فرض توکار عبارت است از:
نخستین پورت خروجی MIDI در دسترس
/dev/sequencer
ماندن در پیش‌زمینه (مفید برای اشکال‌زدایی).
بازنویسی یک تنظیم ترجیحی. برای مشاهده مکان فایل ترجیحات، به گزینه -F (--preferences-file) مراجعه کنید.
دستگاهی که برای صدای دیجیتال استفاده می‌شود. برای ALSA به صورت name[:argument,...] است. برای سایر رابط‌ها، مسیر کامل به دستگاه سیستمی مناسب است. پیش‌فرض توکار عبارت است از:
/dev/dsp
hw:0,0
/dev/dsp
/dev/audio
/dev/audio
دستگاه خروجی PCM ترجیحی
/dev/audio
نادیده گرفتن و جلوگیری از نمایش پیام‌های راه‌اندازی. این کار با کاهش سطح پیش‌فرض لاگ (به گزینه -l (--log-level=) مراجعه کنید) به warning انجام می‌شود ( در صورتی که -v (--verify) یا -V (--version) نیز مشخص شده باشد، به information کاهش می‌یابد ).
رهاسازی دستگاهی که نمایشگر بریل به آن متصل است زمانی که صفحه یا پنجره فعلی قابل خواندن نباشد.
درایور برای ترکیب‌کننده گفتار (بخش مشخصات درایور را ببینید). پیش‌فرض توکار auto است.
مسیر جدول متنی. مسیرهای نسبی نسبت به دایرکتوری /usr/share/brltty/Text سنجیده می‌شوند. پسوند .ttb اختیاری است. پیش‌فرض توکار en-nabcc.ttb (کد کامپیوتری بریل آمریکای شمالی) است.
چاپ پیام‌های راه‌اندازی و سپس خروج. این پیام‌ها همیشه شامل نسخه خود brltty، سمت سرور رابط برنامه‌نویسی نرم‌افزار آن، و هر یک از درایورهای انتخاب‌شده بریل و گفتار است. اگر گزینه -q (--quiet) نیز مشخص نشده باشد، شامل مقادیر گزینه‌ها پس از بررسی تمام منابع نیز خواهد بود. اگر بیش از یک درایور بریل یا بیش از یک دستگاه بریل مشخص شده باشد، تشخیص خودکار نمایشگر بریل انجام می‌شود. اگر بیش از یک درایور گفتار مشخص شده باشد، تشخیص خودکار ترکیب‌کننده گفتار انجام می‌شود.
درایور صفحه نمایش. پیش‌فرض توکار متناسب با سیستم‌عامل انتخاب می‌شود.
پارامترهای رابط برنامه‌نویسی نرم‌افزار. اگر یک پارامتر بیش از یک بار مشخص شود، مشخصه سمت راست‌ترین استفاده می‌شود. نام پارامترها را می‌توان به صورت اختصاری مشخص کرد.
پارامترهای درایور نمایشگر بریل. اگر یک پارامتر بیش از یک بار مشخص شود، مشخصه سمت راست‌ترین استفاده می‌شود. نام پارامترها را می‌توان به صورت اختصاری مشخص کرد. اگر انتساب یک پارامتر با یک کد شناسایی درایور مقید شده باشد، تنها در صورتی پردازش می‌شود که آن درایور نمایشگر بریل در حال استفاده باشد.
مسیر دایرکتوری حاوی شیءهای درایور که به صورت پویا قابل بارگذاری هستند. پیش‌فرض توکار /usr/lib/brltty است.
شناسایی متغیرهای محیطی.
مسیر فایل ترجیحات. مسیرهای نسبی نسبت به دایرکتوری /var/lib/brltty سنجیده می‌شوند. پیش‌فرض توکار brltty.prefs است.
چاپ خلاصه نحوه استفاده در خط فرمان (تمام گزینه‌ها)، و سپس خروج.
(تنها در ویندوز) نصب brltty به عنوان سرویس BrlAPI تا هنگام بوت شدن سیستم به صورت خودکار راه‌اندازی شود، و برنامه‌ها بتوانند متوجه شوند که یک سرور BrlAPI در حال اجرا است.
ویژگی‌های صفحه‌کلید.
فایلی که پیام‌های لاگ در آن نوشته می‌شوند. مسیرهای نسبی نسبت به دایرکتوری کاری فعلی سنجیده می‌شوند. پیش‌فرض این است که پیام‌های لاگ به لاگ سیستم ارسال شوند.
زمان نگه‌داشتن پیام بر حسب صدم ثانیه. پیش‌فرض توکار 400 (۴ ثانیه) است.
رابط برنامه‌نویسی نرم‌افزار راه‌اندازی نشود.
مسیر کامل فایل شناسه پردازه (PID). اگر این گزینه مشخص شود، brltty شناسه پردازه خود (PID) را در زمان راه‌اندازی درون فایل مشخص‌شده می‌نویسد. این فایل هنگام پایان یافتن کار brltty حذف می‌شود.
(تنها در ویندوز) حذف سرویس BrlAPI تا brltty هنگام بوت شدن سیستم به طور خودکار شروع به کار نکند، و برنامه‌ها بتوانند متوجه شوند که هیچ سرور BrlAPI در حال اجرا نیست.
پارامترهای درایور ترکیب‌کننده گفتار. اگر یک پارامتر بیش از یک بار مشخص شود، مشخصه سمت راست‌ترین استفاده می‌شود. نام پارامترها را می‌توان به صورت اختصاری مشخص کرد. اگر انتساب یک پارامتر با یک کد شناسایی درایور مقید شده باشد، تنها در صورتی پردازش می‌شود که آن درایور ترکیب‌کننده گفتار در حال استفاده باشد.
مسیر دایرکتوری حاوی جدول‌های متنی، انقباض‌ها، مشخصه‌ها، صفحه‌کلید و ورودی. پیش‌فرض توکار /usr/share/brltty است.
مسیر دایرکتوری حاوی فایل‌هایی که می‌توانند به‌روزرسانی شوند. پیش‌فرض توکار /var/lib/brltty است.
چاپ نسخه خود brltty، سمت سرور رابط برنامه‌نویسی نرم‌افزار آن، و درایورهایی که در زمان ساخت در آن پیکربندی شده‌اند، و سپس خروج. اگر گزینه -q (--quiet) مشخص نشده باشد، اطلاعات حق نشر نیز چاپ می‌شود.
مسیر دایرکتوری با قابلیت نوشتن. پیش‌فرض توکار /run/brltty است.
پارامترهای درایور صفحه نمایش. اگر یک پارامتر بیش از یک بار مشخص شود، مشخصه سمت راست‌ترین استفاده می‌شود. نام پارامترها را می‌توان به صورت اختصاری مشخص کرد.
متنی که هنگام شروع به کار درایور بریل نمایش داده می‌شود و متنی که هنگام شروع به کار درایور گفتار خوانده می‌شود. پیش‌فرض توکار BRLTTY 6.9.1 است.
متنی که هنگام توقف درایور بریل نمایش داده می‌شود. پیش‌فرض توکار BRLTTY stopped است.

در صورت مشخص شدن گزینه -E (--environment-variables) متغیرهای محیطی زیر شناسایی می‌شوند:

پارامترهای رابط برنامه‌نویسی نرم‌افزار. برای جزئیات به گزینه -A (--api-parameters=) مراجعه کنید.
جدول مشخصه‌ها. برای جزئیات به گزینه -a (--attributes-table=) مراجعه کنید.
دستگاهی که نمایشگر بریل به آن متصل است. برای جزئیات به گزینه -d (--braille-device=) مراجعه کنید.
درایور نمایشگر بریل. برای جزئیات به گزینه -b (--braille-driver=) مراجعه کنید.
پارامترهای درایور نمایشگر بریل. برای جزئیات به گزینه -B (--braille-parameters=) مراجعه کنید.
فایل پیکربندی. برای جزئیات به گزینه -f (--configuration-file=) مراجعه کنید.
جدول انقباض‌ها. برای جزئیات به گزینه -c (--contraction-table=) مراجعه کنید.
دستگاهی که برای رابط دیجیتالی سازهای موسیقی (MIDI) استفاده می‌شود. برای جزئیات به گزینه -m (--midi-device=) مراجعه کنید.
دستگاهی که برای صدای دیجیتال استفاده می‌شود. برای جزئیات به گزینه -p (--pcm-device=) مراجعه کنید.
فایل ترجیحات. برای جزئیات به گزینه -F (--preferences-file=) مراجعه کنید.
رهاسازی دستگاهی که نمایشگر بریل به آن متصل است زمانی که صفحه یا پنجره فعلی قابل خواندن نباشد. برای جزئیات به گزینه -r (--release-device) مراجعه کنید.
درایور صفحه نمایش. برای جزئیات به گزینه -x (--screen-driver=) مراجعه کنید.
پارامترهای درایور صفحه نمایش. برای جزئیات به گزینه -X (--screen-parameters=) مراجعه کنید.
درایور ترکیب‌کننده گفتار. برای جزئیات به گزینه -s (--speech-driver=) مراجعه کنید.
شیء فایل‌سیستمی که به سایر برنامه‌ها امکان دسترسی به درایور گفتار brltty را برای تبدیل متن به گفتار می‌دهد. برای جزئیات به گزینه -i (--speech-input=) مراجعه کنید.
پارامترهای درایور ترکیب‌کننده گفتار. برای جزئیات به گزینه -S (--speech-parameters=) مراجعه کنید.
جدول متنی. برای جزئیات به گزینه -t (--text-table=) مراجعه کنید.

خطوط خالی نادیده گرفته می‌شوند. اگر نویسه # در هر خطی بیاید، تمام نویسه‌ها از آن تا انتهای آن خط به عنوان کامنت در نظر گرفته می‌شوند.

دستورالعمل‌های پیکربندی زیر پشتیبانی می‌شوند:

پارامترهای رابط برنامه‌نویسی نرم‌افزار. برای جزئیات به گزینه -A (--api-parameters=) مراجعه کنید.
جدول مشخصه‌ها. برای جزئیات به گزینه -a (--attributes-table=) مراجعه کنید.
دستگاهی که نمایشگر بریل به آن متصل است. برای جزئیات به گزینه -d (--braille-device=) مراجعه کنید.
درایور نمایشگر بریل. برای جزئیات به گزینه -b (--braille-driver=) مراجعه کنید.
پارامترهای درایور نمایشگر بریل. برای جزئیات به گزینه -B (--braille-parameters=) مراجعه کنید.
جدول انقباض‌ها. برای جزئیات به گزینه -c (--contraction-table=) مراجعه کنید.
دستگاهی که برای رابط دیجیتالی سازهای موسیقی (MIDI) استفاده می‌شود. برای جزئیات به گزینه -m (--midi-device=) مراجعه کنید.
دستگاهی که برای صدای دیجیتال استفاده می‌شود. برای جزئیات به گزینه -p (--pcm-device=) مراجعه کنید.
فایل ترجیحات. برای جزئیات به گزینه -F (--preferences-file=) مراجعه کنید.
رهاسازی دستگاهی که نمایشگر بریل به آن متصل است زمانی که صفحه یا پنجره فعلی قابل خواندن نباشد. برای جزئیات به گزینه -r (--release-device) مراجعه کنید.
درایور صفحه نمایش. برای جزئیات به گزینه -x (--screen-driver=) مراجعه کنید.
پارامترهای درایور صفحه نمایش. برای جزئیات به گزینه -X (--screen-parameters=) مراجعه کنید.
درایور ترکیب‌کننده گفتار. برای جزئیات به گزینه -s (--speech-driver=) مراجعه کنید.
شیء فایل‌سیستمی که به سایر برنامه‌ها امکان دسترسی به درایور گفتار brltty را برای تبدیل متن به گفتار می‌دهد. برای جزئیات به گزینه -i (--speech-input=) مراجعه کنید.
پارامترهای درایور ترکیب‌کننده گفتار. برای جزئیات به گزینه -S (--speech-parameters=) مراجعه کنید.
جدول متنی. برای جزئیات به گزینه -t (--text-table=) مراجعه کنید.

درایور نمایشگر بریل یا ترکیب‌کننده گفتار باید با کد شناسایی آن مشخص شود:

Alva
Android
Albatross
BrlAPI
BrailComm
Braudi
BrailleLite
Baum
BrailleNote
CombiBraille
Cebra
Canute
DotPad
EcoBraille
eSpeak-NG
eSpeak
EuroBraille
FrankAudiodata
FestivalLite
FreedomScientific
Festival
GenericSay
Hedo
HIMS
HandyTech
HumanWare
Iris
Inceptor
Libbraille
LogText
MultiBraille
MDV
BrailleMemo
MiniBraille
Mikropuhe
Metec
بدون درایور (no driver)
NinePoint
Pegasus
Papenmeier
SpeechDispatcher
Seika
Swift
Theta
TechniBraille Systems Inc.
Telesensory Systems Inc.
VideoBraille
Voyager, Part232 (مبدل سریال), BraillePen/EasyLink
VisioBraille
ViaVoice
ExternalSpeech

می‌توان فهرستی از درایورها را که با کاما از هم جدا شده‌اند مشخص کرد. در این صورت، تشخیص خودکار با استفاده از هر یک از درایورهای فهرست‌شده به ترتیب انجام می‌شود. ممکن است برای تعیین قابل‌اعتمادترین ترتیب نیاز به آزمایش داشته باشید، زیرا برخی درایورها بهتر از دیگران عمل تشخیص خودکار را انجام می‌دهند.

اگر واژه مفرد auto مشخص شود، تشخیص خودکار تنها با استفاده از درایورهایی انجام می‌شود که به قابلیت اطمینان برای این منظور شناخته شده‌اند.

برای دریافت مستندات کامل، به راهنمای برخط brltty در [http://brltty.app/documentation.html] مراجعه کنید.

April 2026 brltty 6.9.1